Kun je Wayback Machine als bewijs gebruiken?

Stel: je krijgt een sommatiebrief. Er wordt geclaimd dat jij een foto zonder toestemming op je website hebt geplaatst. Als bewijs sturen ze screenshots van The Wayback Machine: een website waarmee je kunt zien hoe een website er vroeger uitzag.

Klinkt misschien overtuigend. Maar een Nederlandse rechter dacht daar onlangs anders over.

Wat er gebeurde

Het ANP klaagde een iemand aan wegens auteursrechtinbreuk. De foto zou jaren op de website van de diegene hebben gestaan. Het bewijs dat het ANP leverde? Screenshots uit The Wayback Machine, waarop de foto inderdaad zichtbaar was.

Maar… de beschuldigde pakte het slim aan. Ze zocht zelf ook in The Wayback Machine, en vond screenshots van dezelfde website, zónder de foto. Ze liet ook een tekstschrijver verklaren dat die de foto nooit op de website had gezien.

En nu?

Wat de rechter besliste

De kantonrechter wees de vordering van ANP volledig af. De redenering was helder: de bewijslast ligt bij de eisende partij, in dit geval ANP. En ANP kon niet uitleggen waarom haar screenshots de foto wel toonden en die van de ondernemer niet.

Daar kwam bij dat The Wayback Machine in haar eigen gebruiksvoorwaarden schrijft dat ze geen garantie geeft op de juistheid, volledigheid of betrouwbaarheid van de inhoud. Het is zelfs mogelijk voor derden om handmatig pagina’s aan te bieden ter archivering. Met andere woorden: iedereen kan in theorie een pagina indienen die nooit echt zo online heeft gestaan.

De rechter nam ook mee dat ANP al in 2022 had geconstateerd dat de foto op de website zou staan, maar pas in juni 2024 actie ondernam. Zonder enige verklaring voor die twee jaar stilzitten.

Wat betekent dit voor jou?

Krijg jij een aanschrijving van een auteursrechthebbende, of iemand die namens de auteursrechthebbende mag optreden (zoals een advocaat of jurist), omdat je een auteursrechtinbreuk gepleegd zou hebben? Neem dan deze tips mee:

  • Betaal niet zomaar. Bij bepaalde organisaties zijn veel van dit soort brieven erop gericht dat je snel betaalt zonder vragen te stellen. Maar de bewijslast ligt in principe bij hen.
  • Controleer het bewijs.
  • Verzamel je eigen bewijs, al dan niet van derde personen of partijen.

Nog meer tips lezen voor als je een sommatiebrief krijgt voor een auteursrechtinbreuk? Check dan mijn Sommatiebrief Survivalgids.

Hulp nodig?

Heb je een vraag, of heb je hulp nodig bij een auteursrechtinbreuk? Ik ben jurist (LL.M.), onder andere gespecialiseerd in auteursrecht. Kijk hier wat ik voor je kan betekenen.